01. Pierwsze spotkanie z D-dimerem, FDP

1. FDP to ogólny termin określający różne produkty degradacji fibryny i fibrynogenu pod wpływem plazminy, co głównie odzwierciedla ogólny poziom fibrynolizy w organizmie;

2. D-dimer jest specyficznym produktem degradacji usieciowanej fibryny pod wpływem plazminy, a wzrost jego poziomu świadczy o zajściu wtórnej hiperfibrynolizy;

02. Zastosowanie kliniczne D-dimerów i FDP

Wyklucz zakrzepicę żylną (ŻChZZ obejmuje ZŻG, ZP)

Dokładność wykluczenia zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) w badaniu ujemnym dimerów D może sięgać 98%–100%.

Wykrycie dimeru D może być wykorzystane do wykluczenia zakrzepicy żylnej

♦Znaczenie w diagnozie DIC

1. Zespół DIC to złożony proces patofizjologiczny i ciężki nabyty zespół zakrzepowo-krwotoczny. Większość DIC charakteryzuje się szybkim początkiem, złożoną chorobą, szybkim rozwojem, trudną diagnozą i niebezpiecznym rokowaniem. Nierozpoznany wcześnie i nieleczony, często zagraża życiu pacjenta.

2. Dimer D może w pewnym stopniu odzwierciedlać ciężkość DIC, FDP można wykorzystać do monitorowania rozwoju choroby po potwierdzeniu diagnozy, a antytrombina (AT) pomaga zrozumieć ciężkość choroby i skuteczność leczenia heparyną. Połączenie badania dimeru D, FDP i AT stało się najlepszym wskaźnikiem diagnozowania DIC.

♦Znaczenie w nowotworach złośliwych

1. Guzy złośliwe są ściśle związane z zaburzeniami hemostazy. Niezależnie od złośliwego nowotworu litego czy białaczki, u pacjentów może wystąpić ciężka nadkrzepliwość lub zakrzepica. Najczęstszym przypadkiem jest gruczolakorak powikłany zakrzepicą;

2. Warto podkreślić, że zakrzepica może być wczesnym objawem guza. U pacjentów z zakrzepicą żył głębokich, u których nie wykryto czynników ryzyka krwawienia z zakrzepicy, istnieje duże prawdopodobieństwo obecności guza.

♦Znaczenie kliniczne innych chorób

1. Monitorowanie terapii lekami trombolitycznymi

W trakcie leczenia, jeśli dawka leku trombolitycznego jest niewystarczająca i skrzeplina nie uległa całkowitemu rozpuszczeniu, poziom D-dimerów i FDP będzie utrzymywał się na wysokim poziomie po osiągnięciu wartości szczytowych, natomiast nadmierna dawka leku trombolitycznego zwiększy ryzyko krwawienia.

2. Znaczenie leczenia heparyną drobnocząsteczkową po operacji

U pacjentów po urazach/operacjach często stosuje się profilaktykę przeciwzakrzepową.

Zwykle podstawowa dawka heparyny drobnocząsteczkowej wynosi 2850 IU/d, ale jeśli poziom D-dimerów u pacjenta wynosi 2 ug/ml czwartego dnia po zabiegu, dawkę można zwiększyć do 2 razy dziennie.

3. Ostre rozwarstwienie aorty (AAD)

AAD jest częstą przyczyną nagłych zgonów u pacjentów. Wczesna diagnoza i leczenie mogą zmniejszyć śmiertelność pacjentów i ryzyko medyczne.

Możliwy mechanizm wzrostu poziomu D-dimerów w AAD: Po uszkodzeniu środkowej warstwy ściany naczynia aorty z różnych przyczyn, ściana naczynia pęka, powodując, że krew wnika do wewnętrznej i zewnętrznej wyściółki i tworzy „fałszywą jamę” z powodu obecności prawdziwej i fałszywej krwi w jamie. Występuje duża różnica w prędkości przepływu, a prędkość przepływu w fałszywej jamie jest stosunkowo wolna, co może łatwo spowodować zakrzepicę, aktywować układ fibrynolizy i ostatecznie sprzyjać wzrostowi poziomu D-dimerów.

03. Czynniki wpływające na D-dimery i FDP

1. Charakterystyka fizjologiczna

Podwyższone: Występują znaczące różnice u osób w podeszłym wieku, kobiet w ciąży, osób intensywnie ćwiczących i miesiączkujących.

2.Wpływ choroby

Podwyższone: udar naczyniowy mózgu, leczenie trombolityczne, ciężkie zakażenie, sepsa, gangrena tkankowa, stan przedrzucawkowy, niedoczynność tarczycy, ciężka choroba wątroby, sarkoidoza.

3. Hiperlipidemia i skutki picia alkoholu

Podwyższone: osoby pijące;

Zmniejsza: hiperlipidemię.

4. Skutki działania narkotyków

Podwyższone: heparyna, leki przeciwnadciśnieniowe, urokinaza, streptokinaza i stafylokinaza;

Zmniejszenie: doustnych środków antykoncepcyjnych i estrogenu.
04. Podsumowanie

Wykrywanie dimerów D i FDP jest bezpieczne, proste, szybkie, ekonomiczne i wysoce czułe. Oba te badania wiążą się z różnym stopniem zmian w chorobach układu krążenia, chorobach wątroby, chorobach naczyniowych mózgu, nadciśnieniu indukowanym ciążą i stanie przedrzucawkowym. Ważne jest, aby ocenić ciężkość choroby, monitorować jej rozwój i zmiany oraz ocenić rokowanie co do skuteczności leczenia.