1. სისხლის კოაგულაციის პროექტების კლინიკური გამოყენება გულისა და ცერებროვასკულური დაავადებების დროს
მთელ მსოფლიოში გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებებით დაავადებულთა რიცხვი დიდია და წლიდან წლამდე მზარდი ტენდენციით ხასიათდება. კლინიკურ პრაქტიკაში, გავრცელებულ პაციენტებში დაავადების დაწყება ხანმოკლეა და თან ახლავს ცერებრული სისხლდენა, რაც უარყოფითად მოქმედებს პროგნოზზე და საფრთხეს უქმნის პაციენტების სიცოცხლის უსაფრთხოებას.
გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებების მრავალი დაავადება არსებობს და მათი გავლენის ფაქტორებიც ძალიან რთულია. კოაგულაციის კლინიკური კვლევების უწყვეტი გაღრმავებით დადგინდა, რომ გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებების დროს კოაგულაციის ფაქტორები ასევე შეიძლება გამოყენებულ იქნას, როგორც ამ დაავადების რისკ-ფაქტორები. კლინიკურმა კვლევებმა აჩვენა, რომ ასეთი პაციენტების როგორც გარე, ასევე შინაგანი კოაგულაციის გზები გავლენას მოახდენს ასეთი დაავადებების დიაგნოზზე, შეფასებასა და პროგნოზზე. ამიტომ, პაციენტების კოაგულაციის რისკის ყოვლისმომცველ შეფასებას დიდი მნიშვნელობა აქვს გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებების მქონე პაციენტებისთვის.
2. რატომ უნდა მიაქციონ ყურადღება გულისა და ცერებროვასკულური დაავადებების მქონე პაციენტებმა კოაგულაციის მაჩვენებლებს
გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებები არის დაავადებები, რომლებიც სერიოზულ საფრთხეს უქმნის ადამიანის ჯანმრთელობასა და სიცოცხლეს, მაღალი სიკვდილიანობითა და ინვალიდობის მაღალი მაჩვენებლით.
გულ-სისხლძარღვთა და ცერებროვასკულური დაავადებების მქონე პაციენტებში კოაგულაციური ფუნქციის გამოვლენის გზით შესაძლებელია შეფასდეს, აქვს თუ არა პაციენტს სისხლდენა და ვენური თრომბოზის რისკი; შემდგომი ანტიკოაგულაციური თერაპიის პროცესში ასევე შეიძლება შეფასდეს ანტიკოაგულაციური ეფექტი და დაინიშნოს კლინიკური მედიკამენტური თერაპია სისხლდენის თავიდან ასაცილებლად.
1). ინსულტის მქონე პაციენტები
კარდიოემბოლიური ინსულტი არის იშემიური ინსულტი, რომელიც გამოწვეულია კარდიოგენული ემბოლიების გამოყოფით და შესაბამისი ცერებრალური არტერიების ემბოლიზაციით, რაც იშემიური ინსულტების 14%-დან 30%-მდე შეადგენს. მათ შორის, წინაგულების ფიბრილაციასთან დაკავშირებული ინსულტი კარდიოემბოლიური ინსულტების 79%-ზე მეტს შეადგენს, ხოლო კარდიოემბოლიური ინსულტები უფრო სერიოზულია და მათი ადრეული გამოვლენა და აქტიური ჩარევაა საჭირო. პაციენტების თრომბოზის რისკისა და ანტიკოაგულაციური მკურნალობის შესაფასებლად, ასევე ანტიკოაგულაციური მკურნალობის კლინიკური კურსისთვის საჭიროა კოაგულაციის ინდიკატორების გამოყენება ანტიკოაგულაციური ეფექტის შესაფასებლად და ზუსტი ანტიკოაგულაციური მედიკამენტების გამოყენება სისხლდენის თავიდან ასაცილებლად.
წინაგულების ფიბრილაციის მქონე პაციენტებში ყველაზე დიდი რისკი არტერიული თრომბოზია, განსაკუთრებით ცერებრალური ემბოლია. წინაგულების ფიბრილაციით გამოწვეული ცერებრალური ინფარქტის დროს ანტიკოაგულაციური თერაპიის რეკომენდაციები:
1. მწვავე ცერებრალური ინფარქტის მქონე პაციენტებისთვის ანტიკოაგულანტების რუტინული დაუყოვნებელი გამოყენება რეკომენდებული არ არის.
2. თრომბოლიზისით ნამკურნალებ პაციენტებში, როგორც წესი, არ არის რეკომენდებული ანტიკოაგულანტების გამოყენება 24 საათის განმავლობაში.
3. თუ არ არსებობს უკუჩვენებები, როგორიცაა სისხლდენისადმი მიდრეკილება, ღვიძლისა და თირკმლის მძიმე დაავადება, არტერიული წნევა >180/100 მმ.ვწყ.სვ. და ა.შ., შემდეგი მდგომარეობები შეიძლება ჩაითვალოს ანტიკოაგულანტების შერჩევით გამოყენებად:
(1) პაციენტები გულის ინფარქტით (მაგალითად, ხელოვნური სარქველი, წინაგულების ფიბრილაცია, მიოკარდიუმის ინფარქტი მურალური თრომბით, მარცხენა წინაგულის თრომბოზი და ა.შ.) მიდრეკილნი არიან ინსულტის რეციდივისკენ.
(2) პაციენტები იშემიური ინსულტით, რომელსაც თან ახლავს ცილა C-ს დეფიციტი, ცილა S-ს დეფიციტი, აქტიური ცილა C-ს რეზისტენტობა და სხვა თრომბოპროლონული პაციენტები; პაციენტები სიმპტომური ექსტრაკრანიალური დისექციის მქონე ანევრიზმით; პაციენტები ქალასშიდა და ქალასშიდა არტერიების სტენოზით.
(3) ცერებრალური ინფარქტის მქონე საწოლს მიჯაჭვულ პაციენტებს შეუძლიათ გამოიყენონ ჰეპარინის დაბალი დოზა ან დაბალი მოლეკულური წონის ჰეპარინის შესაბამისი დოზა ღრმა ვენების თრომბოზის და ფილტვის ემბოლიის თავიდან ასაცილებლად.
2). კოაგულაციის ინდექსის მონიტორინგის ღირებულება ანტიკოაგულაციური პრეპარატების გამოყენებისას
• ფიზიოთერაპია: ლაბორატორიის INR მაჩვენებლები კარგია და შეიძლება გამოყენებულ იქნას ვარფარინის დოზის კორექციის წარმართვისთვის; რივაროქსაბანის და ედოქსაბანის სისხლდენის რისკის შესაფასებლად.
• APTT: შეიძლება გამოყენებულ იქნას (საშუალო დოზებით) არაფრაქციონირებული ჰეპარინის ეფექტურობისა და უსაფრთხოების შესაფასებლად და დაბიგატრანის სისხლდენის რისკის თვისებრივი შეფასებისთვის.
• TT: მგრძნობიარეა დაბიგატრანის მიმართ, გამოიყენება სისხლში დაბიგატრანის ნარჩენი რაოდენობის დასადასტურებლად.
• D-დიმერი/FDP: მისი გამოყენება შესაძლებელია ანტიკოაგულანტული პრეპარატების, როგორიცაა ვარფარინი და ჰეპარინი, თერაპიული ეფექტის შესაფასებლად; და თრომბოლიზური პრეპარატების, როგორიცაა უროკინაზა, სტრეპტოკინაზა და ალტეპლაზა, თერაპიული ეფექტის შესაფასებლად.
• AT-III: მისი გამოყენება შესაძლებელია ჰეპარინის, დაბალმოლეკულური ჰეპარინის და ფონდაპარინუქსის მედიკამენტების ეფექტების დასაზუსტებლად და იმის საჩვენებლად, საჭიროა თუ არა კლინიკურ პრაქტიკაში ანტიკოაგულანტების შეცვლა.
3). ანტიკოაგულაცია წინაგულების ფიბრილაციის კარდიოვერსიამდე და მის შემდეგ
წინაგულების ფიბრილაციის კარდიოვერსიის დროს არსებობს თრომბოემბოლიის რისკი და შესაბამისი ანტიკოაგულაციური თერაპია ამცირებს თრომბოემბოლიის რისკს. წინაგულების ფიბრილაციის მქონე ჰემოდინამიკურად არასტაბილური პაციენტებისთვის, რომლებსაც სასწრაფო კარდიოვერსია სჭირდებათ, ანტიკოაგულაციის დაწყება არ უნდა გადაიდოს კარდიოვერსიის დროს. თუ არ არსებობს უკუჩვენება, რაც შეიძლება მალე უნდა იქნას გამოყენებული ჰეპარინი ან დაბალმოლეკულური ჰეპარინი ან NOAC და კარდიოვერსია უნდა ჩატარდეს ერთდროულად.
სავიზიტო ბარათი
ჩინური WeChat