Dwa kluczowe badania krzepnięcia krwi – czas częściowej tromboplastyny ​​po aktywacji (APTT) i czas protrombinowy (PT) – pomagają ustalić przyczynę nieprawidłowości krzepnięcia.
Aby utrzymać krew w stanie płynnym, organizm musi zachować delikatną równowagę. Krążąca krew zawiera dwa składniki: prokoagulant, który wspomaga krzepnięcie krwi, oraz antykoagulant, który hamuje krzepnięcie, aby utrzymać przepływ krwi. Jednakże, gdy naczynie krwionośne ulega uszkodzeniu i równowaga zostaje zaburzona, prokoagulant gromadzi się w uszkodzonym miejscu i rozpoczyna się krzepnięcie krwi. Proces krzepnięcia krwi jest procesem sprzężonym i może być aktywowany przez dowolne dwa równoległe układy krzepnięcia, wewnętrzne lub zewnętrzne. Układ endogenny jest aktywowany, gdy krew styka się z kolagenem lub uszkodzonym śródbłonkiem. Układ zewnętrzny jest aktywowany, gdy uszkodzona tkanka uwalnia pewne substancje krzepnięcia, takie jak tromboplastyna. Ostatnia wspólna ścieżka obu układów prowadzi do szczytu kondensacji. W przypadku tego procesu krzepnięcia, mimo że wydaje się on natychmiastowy, można wykonać dwa kluczowe testy diagnostyczne: czas częściowej tromboplastyny ​​po aktywacji (APTT) i czas protrombinowy (PT). Wykonanie tych badań pomaga w postawieniu trafnej diagnozy wszystkich nieprawidłowości krzepnięcia.

 

1. Co oznacza APTT?

Test APTT ocenia endogenne i powszechne szlaki krzepnięcia. Dokładniej, mierzy czas potrzebny do utworzenia skrzepu fibrynowego w próbce krwi po dodaniu substancji czynnej (wapnia) i fosfolipidów. Jest on bardziej czuły i szybszy niż czas częściowej tromboplastyny. APTT jest często stosowany do monitorowania leczenia fioletem wątrobowym.

Każde laboratorium ma swoją własną prawidłową wartość APTT, ale zazwyczaj mieści się ona w zakresie od 16 do 40 sekund. Wydłużony czas może wskazywać na niedobór czwartej domeny szlaku endogennego, czynnika Xia, lub niedobór czynnika I, V lub X szlaku wspólnego. Pacjenci z niedoborem witaminy K, chorobami wątroby lub rozsianą koagulopatią wewnątrznaczyniową będą mieli wydłużony APTT. Niektóre leki – antybiotyki, antykoagulanty, narkotyki, leki narkotyczne lub aspiryna – również mogą wydłużać APTT.

Obniżony APTT może być wynikiem ostrego krwawienia, rozległych owrzodzeń (z wyjątkiem raka wątroby) oraz niektórych leków, w tym leków przeciwhistaminowych, leków zobojętniających kwas żołądkowy, preparatów naparstnicy itp.

2. Co pokazuje PT?

Test PT ocenia zewnętrzne i powszechne drogi krzepnięcia. Służy do monitorowania leczenia antykoagulantami. Test ten mierzy czas krzepnięcia osocza po dodaniu czynnika tkankowego i wapnia do próbki krwi. Typowy zakres normy dla PT wynosi od 11 do 16 sekund. Wydłużenie PT może wskazywać na niedobór profibrynogenu trombiny lub czynnika V, W lub X.

Pacjenci z wymiotami, biegunką, spożywający zielone warzywa liściaste, alkohol lub długotrwałą antybiotykoterapię, leki przeciwnadciśnieniowe, doustne leki przeciwzakrzepowe, narkotyki i duże dawki aspiryny również mogą wydłużyć czas trwania PT. Niski poziom PT może być również spowodowany przez barbiturany, leki zobojętniające kwas żołądkowy lub witaminę K.

Jeśli PT pacjenta przekroczy 40 sekund, konieczne będzie domięśniowe podanie witaminy K lub świeżo mrożonego osocza. Należy okresowo oceniać krwawienie pacjenta, kontrolować jego stan neurologiczny oraz wykonywać badania na obecność krwi utajonej w moczu i kale.

 

3. Wyjaśnij wyniki

U pacjenta z nieprawidłową krzepliwością krwi zwykle potrzebne są dwa badania: APTT i PT, a Ty będziesz musiał zinterpretować wyniki, wykonać te badania i na koniec zaplanować leczenie.